K Nguyễn - Theo Nhịp Sống Kinh Tế | 10:35 26/11/2017

Đầu tư mạo hiểm ở châu Âu đang dần thu hẹp khoảng cách với Thung lũng Silicon

Đầu tư mạo hiểm ở châu Âu đang dần thu hẹp khoảng cách với Thung lũng Silicon

Châu Âu có nền kinh tế ngang hàng với Mỹ và dân số thì gấp đôi, nhưng hoạt động đầu tư mạo hiểm ở châu Âu chỉ bằng 1/5 so với quốc gia ở phía bên kia Đại Tây Dương. Tuy nhiên, khoảng cách này đang được thu hẹp dần với việc các nhà đầu tư ở châu Âu ngày càng chấp nhận nhiều rủi ro hơn.

Trong nhiều thập kỷ, Thung lũng Silicon đã đóng vai trò là nam châm thu hút các doanh nhân và nhà đầu tư trên khắp thế giới và hàng tỷ USD tiền đầu tư vào nền kinh tế Mỹ, cũng như những người tài giỏi, thông minh nhất đến với quốc gia Bắc Mỹ này. Không có gì ngạc nhiên khi các trung tâm khởi nghiệm ở hầu hết các nền kinh tế lớn trên thế giới đều tìm cách bắt chước sự thành công của thung lũng đặc biệt này.

Một số yếu tố đã cản trở nhiều công ty công nghệ châu Âu đạt được sự thống trị như các công ty của Mỹ. Tuy nhiên, có những dấu hiệu cho thấy một bước ngoặt đã xảy ra. Theo một báo cáo gần đây, lĩnh vực đầu tư mạo hiểm và hệ sinh thái ở châu Âu hiện đã trưởng thành.

Đầu tư mạo hiểm ở châu Âu đang dần thu hẹp khoảng cách với Thung lũng Silicon - Ảnh 1.

Thu hẹp khoảng cách với lợi thế ban đầu của Mỹ

Lĩnh vực đầu tư mạo hiểm ở Mỹ ra đời vào những nằm 1960s và 1970s. Điều này có nghĩa là nó có xuất phát điểm sớm hơn một vài thập kỷ so với lĩnh vực đầu tư mạo hiểm ở châu Âu. Do đó, không có gì ngạc nhiên khi lĩnh vực này ở Mỹ phát triển hơn, với quy mô, chiều sâu và ảnh hưởng lớn hơn so với ở châu Âu.

Tuy nhiên, hơn ½ các công ty châu Âu đã hoạt động hơn 12 năm đồng nghĩa với việc hiện nay có nhiều nhà quản lý quỹ giàu kinh nghiệm – những người đã chứng kiến nhiều chu kỳ lên xuống của nền kinh tế, tích lũy được bảng thành tích nổi bật và kiến thức chuyên ngành. Đây là một trong những yếu tố hấp dẫn các nhà đầu tư hơn so với 10 năm trước đây. Theo số liệu của Invest Europe, các quỹ đầu tư mạo hiểm châu Âu đã huy động được 6,4 tỷ Euro vào năm ngoái – một kỷ lục trong vòng 9 năm trở lại đây.

Trước đây, các quỹ của châu Âu có quy mô nhỏ hơn đáng kể so với các quỹ ở Mỹ, nhưng các quỹ lớn hơn đang trên đà phát triển ở Lục địa già. 30% nguồn vốn huy động vào năm 2016 của các công ty châu Âu có giá trị hơn 100 triệu Euro.

Đầu tư mạo hiểm ở châu Âu đang dần thu hẹp khoảng cách với Thung lũng Silicon - Ảnh 2.

Dỡ bỏ rào cản đầu tư

Tuy EU là thị trường đơn nhất lớn nhất thế giới, đầu tư và phát triển các công ty ở Mỹ lại gặp ít rào cản hơn ở châu Âu. Ủy ban châu Âu đang giải quyết vấn đề này bằng kế hoạch Liên minh Các Thị trường Tài chính bao gồm các hoạt động giảm bớt các rào cản đối với đầu tư xuyên biên giới và cải thiện khả năng tiếp cận nguồn đầu tư cho các startups cũng như các doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Sự đa dạng của châu Âu cũng đem lại nhiều lợi thế. Tuy châu lục này thiếu một khu vực thống trị duy nhất như Thung lũng Silicon, châu Âu tự hào về các trung tâm công nghệ từ A (Amsterdam) đến Z (Zurich) đang phát triển mạnh mẽ. Các công ty nằm trong các trung tâm công nghệ này đang quốc tế hóa một cách nhanh chóng và có khả năng xử lý các ngôn ngữ và tiền tệ khác nhau.

Sở hữu những công ty dẫn đầu trong công nghệ nền tảng

Vị thế của London là một trung tâm ngân hàng toàn cầu đã giúp thúc đẩy sự phát triển của nhiều công ty kinh doanh dịch vụ tài chính dựa trên nền tảng công nghệ mang tính đột phá như WorldPay, TransferWise và Funding Circle. Trong khi đó, các thành công trong lĩnh vực game gần đây ở Bắc Âu như Supercell, King và Rovio củng cố danh tiếng là nơi sản sinh ra các ngôi sao công nghệ của khu vực này.

Theo Invest Europe, các công ty công nghệ thông tin và truyền thông trên khắp châu Âu đã nhận được tỷ lệ vốn đầu tư mạo hiểm cao nhất ở châu lục này vào năm 2016 (44%), theo sau là các startups công nghệ sinh học và chăm sóc sức khỏe (27%).

Nhiều startups về công nghệ ở châu Âu đang dẫn đầu trong các lĩnh vực như công nghệ nền tảng, bao gồm trí thông minh nhân tạo, công nghệ thực tế ảo và tương tác thực tế, robotics và mạng lưới vạn vật kết nối Internet. Châu lục này là nhà của 8 trong số 10 thị trường sáng tạo nhất thế giới, với 3 vị trí đứng đầu thuộc về Thụy Sĩ, Thụy Điển và Hà Lan.

Sở hữu các công ty với giá trị đã được chứng minh

Đầu tư mạo hiểm ở châu Âu đang dần thu hẹp khoảng cách với Thung lũng Silicon - Ảnh 3.

Các nhà đầu tư mạo hiểm châu Âu có thể đầu tư các công ty sáng tạo ở châu lục này với định giá thấp hơn so với các công ty tương ứng ở Mỹ, do cạnh tranh đầu tư ở Mỹ gay gắt hơn. Các công ty trị giá hàng tỷ USD ở Mỹ được định giá trung bình gấp 46 lần doanh thu hằng năm của chúng, trong khi con số này của các công ty “kỳ lân” ở châu Âu chỉ là 18 lần.

Tuy chịu thua thiệt so với các công ty ở Mỹ, vẫn có những công ty ở châu Âu có giá trị khá ấn tượng. Ở Đức, dịch vụ giao đồ ăn Delivery Hero đã được định giá 5,1 tỷ USD, trong khi cổng thông tin xe đã qua sử dụng Auto1 trong vòng gọi vốn mới nhất đã huy động được 2,9 tỷ USD. Supercell đã được mua lại bởi tập đoàn Tencent của Trung Quốc với giá 8,7 tỷ USD, trong khi một công ty game khác của Phần Lan là Rovio, nhà sản xuất game Angry Birds, chuẩn bị IPO vượt mức 1 tỷ Euro.

Lợi nhuận hấp dẫn

Đối với các nhà đầu tư, yếu tố quyết định chính để đầu tư mạo hiểm vào châu Âu là lợi nhuận mà nó đem lại. Ở Vương quốc Anh, các quỹ đầu tư mạo hiểm năm ngoái ghi nhận mức lợi nhuận cao nhất kể từ năm 2003.

Quỹ đầu tư châu Âu là nhà đầu tư mạo hiểm lớn nhất ở chính châu lục này. Số liệu đầu tư mạo hiểm của tổ chức này vào vào năm 2016 cho thấy lợi nhuận hấp dẫn trong môi trường đầu tư với lãi thấp ở thời điểm hiện tại, với lợi nhuận ròng trung bình trong giai đoạn 3 năm là 12,2%/năm. 30 quỹ đầu tư hàng đầu đã thu về lợi nhuận ròng 27%/năm kể từ năm 2007.

Mặc dù, châu Âu vẫn còn một chặng đường dài để bắt kịp Thung lũng Silicon, nhưng với các lợi thế vừa được đề cập, những nhà đầu tư toàn cầu nên tìm đến châu lục này để khai thác các cơ hội mà nơi đây cung cấp.